“Sitemiz yavaş” cümlesi çoğu zaman bir his değil, ölçülebilir bir durumdur. Google’ın baktığı üç ölçüt ne anlama geliyor, hangisi satışı gerçekten etkiliyor?
Site hızı konusu genellikle iki uçta konuşulur: ya hiç önemsenmez ya da her sorunun sebebi sayılır. Gerçek ikisinin ortasındadır. Hız tek başına satış getirmez; ama yavaşlık, gelmiş müşteriyi kaybettirir. Bu yazıda Google’ın baktığı ölçütleri teknik terim yığınına boğmadan açıklıyoruz.
\n\nGoogle’ın baktığı üç ölçüt
\nBunlara topluca Core Web Vitals deniyor. Üçü de kullanıcının gerçek deneyimini ölçer, sunucunun ne kadar güçlü olduğunu değil.
\n\nLCP — sayfanın “dolu” görünmesi
\nZiyaretçi sayfayı açtığında en büyük görsel ya da başlık ne kadar sürede ekrana geliyor? İnsan gözü sayfanın “yüklendiğine” bu anda karar verir. İyi kabul edilen eşik 2,5 saniyenin altıdır.
\nEn sık sebep: sayfanın en üstündeki dev görselin sıkıştırılmamış olması. 4 MB’lık bir kapak fotoğrafı, mobil bağlantıda tek başına bu süreyi ikiye katlayabilir.
\n\nINP — tıklamaya verilen cevap
\nBir düğmeye bastığınızda sayfa ne kadar sürede tepki veriyor? Menü açılıyor mu, yoksa iki saniye hiçbir şey olmuyor mu? İyi kabul edilen eşik 200 milisaniyenin altıdır. Bu ölçüt, 2024’te eski FID ölçütünün yerini aldı.
\nEn sık sebep: sayfaya eklenmiş çok sayıda takip kodu, sohbet aracı ve dış eklenti. Her biri tek başına küçüktür, toplamı tarayıcıyı meşgul eder.
\n\nCLS — sayfanın zıplaması
\nOkumaya başladığınız yazı, üstte geç yüklenen bir reklam yüzünden aşağı kayıyor mu? Tam tıklayacakken düğme yer değiştiriyor mu? Bu can sıkıcı davranışın ölçüsüdür; 0,1’in altı iyi kabul edilir.
\nEn sık sebep: görsellere genişlik ve yükseklik verilmemesi. Tarayıcı görselin ne kadar yer kaplayacağını bilmediği için önce boşluk bırakmaz, görsel gelince her şeyi aşağı iter.
\n\nHangisi satışı gerçekten etkiler?
\nÜçü de kullanıcı deneyimini etkiler ama etkileri eşit değildir. Pratikte en belirleyici olan LCP’dir: sayfa geç açılıyorsa ziyaretçi diğer iki ölçütü test edecek kadar kalmaz. Ardından INP gelir; özellikle sepet ve form adımlarında tepkisizlik doğrudan terk sebebidir. CLS ise satıştan çok güven duygusunu zedeler.
\nBuradan çıkan öncelik sırası nettir: önce açılış süresi, sonra etkileşim, en son kayma.
\n\nÖlçmeden düzeltmeye başlamayın
\nHız çalışmasının en pahalı hatası, “yavaş” hissiyle rastgele iyileştirme yapmaktır. İki ayrı ölçüm türü vardır ve ikisini karıştırmamak gerekir:
\n- \n
- Laboratuvar ölçümü: PageSpeed Insights gibi araçların, standart bir cihaz ve bağlantı taklit ederek verdiği puan. Sorunun nerede olduğunu gösterir. \n
- Saha verisi: Gerçek ziyaretçilerin cihazlarından toplanan veri. Google sıralamada bunu dikkate alır. Search Console’un “Core Web Vitals” bölümünde görürsünüz. \n
Laboratuvar puanı 95 ama saha verisi kötü olabilir — ziyaretçileriniz eski telefonlarla ve zayıf bağlantıyla geliyorsa bu normaldir. Karar verirken saha verisine bakın.
\n\nÇoğu sitede işe yarayan ilk beş adım
\n- \n
- Görselleri modern biçime çevirin ve boyutlandırın. WebP’ye geçmek ve 3000 piksel genişliğindeki fotoğrafı ekranda göründüğü ölçüde sunmak, çoğu zaman tek başına en büyük kazancı verir. \n
- Görsellere genişlik ve yükseklik verin. CLS sorununun büyük bölümü bununla biter. \n
- Ekranda görünmeyen görselleri geç yükleyin. Ama sayfanın en üstündeki kapak görselini bunun dışında tutun; onu geciktirmek LCP’yi doğrudan kötüleştirir. \n
- Kullanmadığınız eklentileri kaldırın. Bir zamanlar denenip bırakılmış analiz araçları sayfada kalmaya devam eder. \n
- Yazı tiplerini yerelden sunun ve sayısını sınırlayın. Üç ayrı yazı tipi ailesi ve sekiz kalınlık, hem yavaşlatır hem tasarımı dağıtır. \n
Ne zaman “yeterince hızlı”dır?
\nPuanı 100 yapmak bir hedef değildir. Ölçütler yeşil bandın içindeyse ve ziyaretçi akışında takılma yoksa, oradan sonrası genellikle emeğe değmez. O emeği içeriğe ve dönüşüm akışına harcamak daha çok getirir.
\n\nSık sorulan sorular
\nPageSpeed puanım 60. Google beni cezalandırır mı?
\nHayır, ceza diye bir şey yoktur. Hız, birçok sıralama sinyalinden biridir ve genellikle içerik uygunluğunun çok gerisinde kalır. Ancak iki site içerik olarak denkse, hızlı olanın öne geçmesi beklenir.
\nSunucumu güçlendirsem hız sorunu çözülür mü?
\nKısmen. Sunucu, sayfanın ilk cevabını hızlandırır; ama görsel boyutu, yazı tipleri ve dış kodlar tarayıcı tarafında yaşanan sorunlardır ve daha güçlü sunucu bunları düzeltmez.
\nMobil ve masaüstü puanı neden bu kadar farklı?
\nMobil ölçüm, bilerek daha zayıf bir cihaz ve bağlantı varsayar. Ziyaretçilerinizin çoğu telefondan geliyorsa dikkate alınması gereken puan mobil olandır.
\n